O‘nlik koeffitsiyent nimani ko‘rsatadi?
O‘nlik koeffitsiyent — decimal odds — yutgan tikish bo‘yicha umumiy qaytimni hisoblash uchun ishlatiladigan ko‘paytiruvchi.
Asosiy munosabat
Masalan, shartli ravishda 100 birlik tikish summasi va 2.00 koeffitsiyent olaylik.
Yutuq holatida umumiy qaytim 200 birlik bo‘ladi.
Bu yerda muhim nuqta shuki, 200 birlikning hammasi sof foyda emas. Uning ichida siz dastlab tikkan 100 birlik ham bor.
Shuning uchun ikki tushunchani ajratamiz:
Umumiy qaytim — dastlabki tikish summasi bilan birga qaytadigan jami miqdor.
Sof foyda — umumiy qaytimdan dastlabki tikish summasi ayirilgandan keyin qoladigan qism.
Bizning misolimizda
Koeffitsiyentni o‘qishda eng ko‘p chalkashadigan joylardan biri aynan shu. 2.00 koeffitsiyent “200% sof foyda” degani emas. U tikish summasining 2 baravar umumiy qaytimini ko‘rsatadi.
Bir nechta oddiy misol
Keling, bitta tikish summasini o‘zgartirmasdan turli koeffitsiyentlarni ko‘ramiz. Bu yerda maqsad real bozorni tahlil qilish emas, faqat ko‘paytiruvchi qanday ishlashini ko‘rsatish.
Agar tikish summasi 100 birlik bo‘lsa:
1.50 koeffitsiyent
2.00 koeffitsiyent
2.50 koeffitsiyent
3.00 koeffitsiyent
Matematik munosabat chiziqli: koeffitsiyent oshsa, bir xil tikish summasi uchun umumiy qaytim ham oshadi.
Lekin bundan “koeffitsiyent qanchalik yuqori bo‘lsa, stavka shunchalik yaxshi” degan xulosa chiqmaydi. Koeffitsiyent kattaligi va qarorning sifati bir xil tushuncha emas.
Umumiy qaytim va sof foyda
Ikki atama bir-biriga o‘xshab ko‘rinsa ham, hisobda ularni ajratish zarur.
Misol
umumiy qaytim
sof foyda
Demak:
80 — dastlabki tikish summasi
200 — umumiy qaytim
120 — sof foyda
Saytning keyingi darslarida ehtimollikni hisoblaganda biz aynan koeffitsiyentning o‘zidan foydalanamiz. Tikish summasi u formulaga kirmaydi.
Koeffitsiyent nimani anglatmaydi?
Koeffitsiyent haqida bir nechta noto‘g‘ri xulosadan qochish kerak.
Birinchidan, koeffitsiyent natijani kafolatlamaydi. 2.00 yoki 3.00 koeffitsiyent o‘zi bilan “bu voqea albatta sodir bo‘ladi” degan ma’noni olib kelmaydi.
Ikkinchidan, yuqori koeffitsiyent avtomatik ravishda “yaxshi imkoniyat” degani emas. Bu xulosa uchun boshqa ma’lumot va alohida tahlil kerak bo‘ladi. Ehtimol loyihasi bunday tanlov yoki tavsiya bermaydi.
Uchinchidan, koeffitsiyentdan keyingi darsda hisoblaydigan ehtimollik qiymati ham voqeaning kafolatlangan haqiqiy ehtimoli emas. U koeffitsiyentdan matematik tarzda olingan qiymatdir.
Koeffitsiyent formatiga ehtiyot bo‘ling
Bu loyiha o‘nlik koeffitsiyent — decimal odds — formatiga qaratilgan.
Boshqa bozorlarda fractional yoki American odds kabi formatlar ham uchrashi mumkin, lekin ularning yozilishi va to‘g‘ridan-to‘g‘ri talqini boshqacha. Shu sabab bu saytdagi formulalarni boshqa formatdagi koeffitsiyentga avtomatik qo‘llash kerak emas.
Agar sahifada 2.00, 2.50 yoki 3.40 kabi qiymat ko‘rsatilsa, ular o‘nlik koeffitsiyent sifatida ishlatiladi.
Bu chegarani aniq saqlash muhim: formula to‘g‘ri bo‘lishi uchun ishlatilayotgan format ham to‘g‘ri bo‘lishi kerak.
Nega avval qaytimni tushunish kerak?
Agar koeffitsiyentni faqat “yutsa qancha beradi” deb ko‘rsak, keyingi formulalar alohida mavzudek tuyulishi mumkin. Aslida esa ular bir xil sonning ikki xil talqinidir.
Koeffitsiyent bir tomondan qaytim ko‘paytiruvchisi sifatida ishlaydi.
Ikkinchi tomondan, uning teskarisi — 1 / koeffitsiyent — ehtimollik ko‘rinishidagi qiymat beradi.
Masalan:
2.00 koeffitsiyent umumiy qaytimni 2 baravar qiladi.
Shu sonning teskarisi
Foizda
Keyingi dars aynan shu munosabatni batafsil ko‘rsatadi.
Koeffitsiyentni o‘qishda yana nimaga e’tibor berish kerak?
Bir xil koeffitsiyent turli tikish summalarida turli pul miqdorini qaytaradi, lekin ko‘paytiruvchi sifatidagi ma’nosi o‘zgarmaydi.
Masalan, 2.00 koeffitsiyent
Koeffitsiyent bir xil. Faqat boshlang‘ich tikish summasi o‘zgargani uchun qaytim o‘zgaradi.
Shu sabab keyingi ehtimollik formulasida tikish summasi umuman qatnashmaydi. 2.00 koeffitsiyent 50 birlik tikilganda ham, 250 birlik tikilganda ham 100 / 2.00 = 50% qiymatini beradi.
Bu ikki qatlamni ajratish foydali:
pul miqdori bilan bog‘liq qatlam — tikish summasi va qaytim;
Koeffitsiyentning matematik tuzilmasi bilan bog‘liq qatlam — 1 / koeffitsiyent.
Keyingi dars aynan ikkinchi qatlamga o‘tadi.
Yana bir shartli misol
Tikish summasi 120 birlik, koeffitsiyent 1.80 bo‘lsin.
Umumiy qaytim
Sof foyda
Bu misol ham xuddi shu prinsipni ko‘rsatadi: koeffitsiyent umumiy qaytim ko‘paytiruvchisi, sof foyda esa boshlang‘ich tikish summasi chiqarilgandan keyingi qism.
Ko‘paytiruvchi sifatida ko‘rish
Koeffitsiyentni “narx” sifatida ko‘rish mumkin, lekin bu darsda eng sodda yondashuv — uni ko‘paytiruvchi sifatida o‘qish.
1.80 koeffitsiyent — tikish summasini 1.80 ga ko‘paytirish.
2.00 koeffitsiyent — 2.00 ga ko‘paytirish.
3.25 koeffitsiyent — 3.25 ga ko‘paytirish.
Bu yondashuv ayniqsa yangi o‘rganuvchi uchun foydali, chunki keyingi reciprocal formula ham aynan shu koeffitsiyent qiymatidan boshlanadi.
Qisqa tekshiruv
100 birlik tikish summasi va 2.50 koeffitsiyent bo‘lsa
Agar umumiy qaytim va sof foyda orasidagi farq tushunarli bo‘lsa, keyingi bosqichga o‘tish mumkin.
Keyingi dars:
